# Kepler to Müller, 22 April 1630

::: {.editorial-note}
Only the letter is given; the editors' German summary and notes are left out. [sign omitted] marks a gap in the copy where, the editors explain, the lost original had an astronomical sign that the copyist left out; [cut out] marks a place cut out of the manuscript; other words in square brackets are the editors' restorations. Fractional dates (14/24, old and new style) are written with a slash.
:::

S. P. D.

Cl. Vir.

Nuper Gitschino reversus, ubi me Patronus per 3 septimanas, magno suo, magno et meo temporis cum damno detinuit, jam in puerperio uxoris, et baptismo filiolae procurando sum occupatissimus. Ergo brevissimis. Mitto in dolio 600 Exemplaria Ephemeridum in 1630. 31. 32. 33 Voigtio in custodiam danda, donec vel Tampachius Francofurto, quid fieri velit iis, rescripserit: vel ego annos exactos a 1621, vel Bartschius annos 34, 35, 36 summittat, ut ita opus 20 annorum fiat integrum. Mitto secundo exemplar unum 4 annorum demptis 2 primis paginis, quas antea misi; mitto tertio 13 imperiales cum dodrante, residui debiti; sed mitto simul et quarto, complementa facienda typorum nuper fusorum; ut non ante fusori satisfiat in plenum, quam et illa praestiterit perfecta; tunc quidem ipsi etiam secundum pondus satisfiet fundendorum. Matrices quas habet, sic mediocres sunt, nec omnes suis rhabdis commode aptatae, quas non [sign omitted] sed demum exsculpsit primum ex chalybe, eae sunt valde rusticanae, uti sunt cyphrae duplices, crassissimis ductibus, velimque subtiliores ad complementa fundenda, si quibus de novo cudendis opus habet.

Signum [sign omitted] sic satis commodum (pro eo in 4. An. Ephem. usurpavi [sign omitted]) at alterum [sign omitted] nescio an usurpam; videor enim confusurus lectorem ambiguitate inter hoc et [cut out] incompletum: debebat esse [sign omitted], productis li[cut out]lorum. Expecto tuum judicium. Aspectus quidem ne[gligen]dus est minime. Impediti fuerunt mei operarii per meam absentiam. Ergo loco Ephemeridum impresserunt Astronomiam lunarem cum notis, paginae jam 6 sunt. Accedet [libelli] Plutarchi de facie Lunae nova versio, sed differtur opusculum in alias remoras operis Ephemeridum.

Bartschius confectis nuptiis cum uxore filia mea Francofurtum pervenit inde scripsit ad suos Laubam. Eum puto ad vestras nundinas venturum. Ergo cogito Te interprete uti ad exorandum illum, ut cum uxore Saganum properet, ad Baptismum filiolae meae; et ut porro ipse apud uxorem intercedat pro baptismali linteo, quod ipsa Ulmae uxori meae suis nevit manibus. Sed properato opus, ad 14/24. Aprilis, si Deo visum, peragentur haec sacra; id est, post tres dies: cum nesciam, an cras haec discessurae sint literae. Vides quantum intercessionis tuae, si non sit irrita, futurum sit operae pretium. Et ita est, dum moliuntur, dum [sign omitted] annus est, omnino exorandae sunt, ut properent.

Ad cumulum priorum officiorum rogo etiam atque etiam hoc adjiciat Ex. T. perconteturque a Voigtio per idoneum, num et qua promptitudine, quo vultu, dolium hoc meum in custodiam suscipiat, praesertim si Tampachius nihil scripserit, ut est morosus. Ego paratum me scripsi ad satisfaciendum pro custodia, quod erit aequum.

Perquam moleste fero Norimbergensis moras jam biennales in sculpenda mappa, in qua, si verum dico, soli meridiani erunt utiles operi Tabularum; Littora continentium, Meridianis applicata, in quibus sculptor, nescio qua reconditae artis opinione, tam diu immoratur; ea sunt incerta et corrigenda demum, crebritate observationum. De pecunia mea 120 fl., quod ibi per hoc biennium detinetur, et forte jam est consumpta, non laborarem tantopere, modo ut tandem opus prodiret.

Vale Excellentississime Vir, et studia nostra promovere perge, meque ama.

Sagani, 22. Apr. 1630.

Cl. Ex. T.\
officiosissimus\
J. Keplerus.

Clarissimo, Excellentissimoque Viro D. Philippo\
Millero, Medicinae Licenciato, Matheseos [et]\
Philosophiae professori in Academia [Lips]ensi,\
Domino et amico meo benevo[lent]issimo\
Leipzig.